Εφίδρωση, έντονοι καρδιακοί παλμοί, ναυτία. Πρόκειται για αντιδράσεις που πολλοί συνδέουν άμεσα με το άγχος. Ωστόσο, πίσω από αυτά τα συμπτώματα μπορεί να κρύβεται κάτι πιο σοβαρό από μια απλή στρεσογόνο κατάσταση.
Όπως επισημαίνουν οι ειδικοί, το στρες επηρεάζει το σώμα με πολλούς τρόπους, προκαλώντας συμπτώματα που συχνά συγχέονται με καρδιαγγειακά προβλήματα.
«Το στρες μπορεί να προκαλέσει πολλά σωματικά συμπτώματα, όπως ζάλη, ίλιγγο, δύσπνοια, πόνο στο στήθος και αίσθημα παλμών», αναφέρει η καρδιολόγος Δρ. Karishma Patwa, MD. «Δυστυχώς, όλα αυτά τα συμπτώματα μπορούν επίσης να προκληθούν από καρδιαγγειακές παθήσεις».
Τι είναι η κολπική μαρμαρυγή
Μία από τις πιο συχνές καρδιακές παθήσεις που συνδέονται με αυτά τα συμπτώματα είναι η κολπική μαρμαρυγή (AFib). Πρόκειται για έναν ακανόνιστο καρδιακό ρυθμό (αρρυθμία), κατά τον οποίο το ηλεκτρικό σύστημα της καρδιάς δεν λειτουργεί σωστά.
Η κατάσταση αυτή μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές επιπλοκές, όπως θρόμβους αίματος, εγκεφαλικό επεισόδιο και καρδιακή ανεπάρκεια.
Το σύμπτωμα που μπερδεύεται με το άγχος
Το βασικό σύμπτωμα που συχνά παρερμηνεύεται είναι το αίσθημα παλμών ή το «φτερούγισμα» της καρδιάς. «Το άγχος μπορεί να μιμηθεί την κολπική μαρμαρυγή μέσω συμπτωμάτων όπως ταχυπαλμία, αίσθημα παλμών και σφίξιμο στο στήθος», εξηγεί ο Δρ. Aubrey Grant, MD, αθλητικός καρδιολόγος.
Όπως αναφέρει, το στρες ενεργοποιεί το συμπαθητικό νευρικό σύστημα, αυξάνοντας τον καρδιακό ρυθμό και προκαλώντας αισθήματα που μοιάζουν με αρρυθμία.
«Πολλοί ασθενείς φτάνουν στα επείγοντα πιστεύοντας ότι έχουν κολπική μαρμαρυγή, ενώ στην πραγματικότητα βιώνουν ταχυκαρδία λόγω άγχους», σημειώνει. Από την άλλη πλευρά, δεν είναι σπάνιο το αντίθετο: κάποιοι αποδίδουν το φτερούγισμα της καρδιάς στο άγχος, ενώ πρόκειται για πραγματική αρρυθμία.
Παράλληλα, όπως επισημαίνει η Δρ. Patwa, σε ασθενείς που έχουν ήδη διαγνωστεί με κολπική μαρμαρυγή, το στρες μπορεί να πυροδοτήσει επεισόδια αρρυθμίας.
Και στις δύο περιπτώσεις (στρες και κολπική μαρμαρυγή) τα κοινά συμπτώματα περιλαμβάνουν:
- ζάλη
- ίλιγγο
- δύσπνοια
- πόνο στο στήθος
- κόπωση
- γενική δυσφορία
Ποιοι διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο
Σύμφωνα με εκτιμήσεις, έως το 2030 η κολπική μαρμαρυγή θα επηρεάζει 12,1 εκατομμύρια ανθρώπους στις ΗΠΑ.
Αν και μπορεί να εμφανιστεί σε οποιονδήποτε, ο κίνδυνος αυξάνεται με την ηλικία. Παράγοντες που επιβαρύνουν σημαντικά είναι:
- η υψηλή αρτηριακή πίεση
- η παχυσαρκία
- ο διαβήτης
- το κάπνισμα
- άλλα υποκείμενα νοσήματα
Πώς να ξεχωρίσετε το στρες από την αρρυθμία
Οι ειδικοί τονίζουν ότι δεν υπάρχει ασφαλής διάγνωση χωρίς ιατρικό έλεγχο. «Ο μόνος τρόπος για να γνωρίζετε με βεβαιότητα είναι να κάνετε έναν πλήρη καρδιολογικό έλεγχο», υπογραμμίζει η Δρ. Patwa.
Ο έλεγχος αυτός περιλαμβάνει συνήθως:
- ηλεκτροκαρδιογράφημα
- ηχοκαρδιογράφημα
- καρδιοσυχνόμετρο (Holter)
«Το καρδιοσυχνόμετρο μπορεί να διακρίνει έναν φυσιολογικό ρυθμό που επιταχύνεται λόγω στρες από έναν μη φυσιολογικό ρυθμό, δηλαδή αρρυθμία», εξηγεί.
Σύμφωνα με τον Δρ. Grant, υπάρχει μια βασική διαφορά:
- οι ταχυπαλμίες λόγω στρες έχουν συνήθως κανονικό ρυθμό
- η κολπική μαρμαρυγή χαρακτηρίζεται από ακανόνιστο καρδιακό ρυθμό
Πότε πρέπει να απευθυνθείτε σε γιατρό
Η ιατρική αξιολόγηση είναι απαραίτητη όταν τα συμπτώματα επιμένουν ή επιδεινώνονται. «Εάν τα επεισόδια είναι συχνά και επηρεάζουν την καθημερινότητά σας, είναι η κατάλληλη στιγμή να εξεταστείτε», τονίζει η Δρ. Patwa.
Ο Δρ. Grant επισημαίνει ότι απαιτείται άμεση ιατρική βοήθεια όταν οι παλμοί:
- είναι συχνοί ή παρατεταμένοι
- συνοδεύονται από λιποθυμία
- προκαλούν έντονο πόνο στο στήθος
- συνδέονται με σημαντική δύσπνοια
«Ακόμη και αν τα συμπτώματα είναι ήπια αλλά επαναλαμβανόμενα, απαιτείται καρδιολογική αξιολόγηση για να αποκλειστεί η κολπική μαρμαρυγή», καταλήγει.
Η σωστή διάγνωση μπορεί να κάνει τη διαφορά, καθώς ένα σύμπτωμα που μοιάζει αθώο (όπως το άγχος) ενδέχεται να αποτελεί προειδοποιητικό σημάδι για μια σοβαρή καρδιακή πάθηση.