Νιώθετε διαρκώς κουρασμένοι; Ο συνδυασμός αυτών των δύο βιταμινών μπορεί να είναι η λύση στο πρόβλημα

Η κόπωση είναι κάτι που όλοι βιώνουμε ανά διαστήματα. Όμως για ορισμένους ανθρώπους δεν πρόκειται για ένα παροδικό σύμπτωμα, αλλά για μια χρόνια κατάσταση που επηρεάζει σημαντικά την καθημερινότητά τους.

Μια νέα μελέτη από την Ιαπωνία, που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nutrients, έρχεται να συνδέσει το πρόβλημα με δύο συγκεκριμένες βιταμίνες.

Συγκεκριμένα, η έρευνα διαπίστωσε ότι άτομα με αυξημένα επίπεδα ομοκυστεΐνης, ενός βιοδείκτη που συνδέεται με έλλειψη των βιταμινών Β9 (φυλλικό οξύ) και Β12, είχαν περισσότερες πιθανότητες να εμφανίζουν κόπωση σε σύγκριση με όσους διέθεταν επαρκή επίπεδα αυτών των βιταμινών.

Αξιολογώντας τα αποτελέσματα, διατροφολόγοι σημειώνουν στο Medical News Today ότι η έρευνα – παρά τους όποιους περιορισμούς και την ανάγκη για περαιτέρω διερεύνηση – αναδεικνύει μια ενδιαφέρουσα πτυχή και φαίνεται να υπάρχει συσχέτιση ανάμεσα στις συγκεκριμένες βιταμίνες του συμπλέγματος Β και στα επίπεδα κόπωσης.

Μάλιστα, όπως υπογραμμίζουν, τα αποτελέσματα εντάσσονται σε ένα ευρύτερο σύνολο ερευνών που συνδέουν τα αυξημένα επίπεδα ομοκυστεΐνης με καρδιαγγειακά και γνωστικά προβλήματα, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι συγκεκριμένοι μεταβολικοί μηχανισμοί μπορεί να επηρεάζουν πολλαπλές πτυχές της υγείας ταυτόχρονα.

Οι ίδιοι οι συγγραφείς της μελέτης επισημαίνουν ότι τα ευρήματα πρέπει να αντιμετωπίζονται ως βάση για περαιτέρω έρευνα και όχι ως οριστική απόδειξη αιτιώδους σχέσης.

Επειδή πρόκειται για διατομεακή μελέτη (έρευνας παρατήρησης με δεδομένα από έναν συγκεκριμένο πληθυσμό σε μια συγκεκριμένη χρονική στιγμή), μπορεί να αναδείξει συσχετίσεις, αλλά δεν μπορεί να αποδείξει εάν η αυξημένη ομοκυστεΐνη είναι αυτή που προκαλεί κόπωση ή μειωμένο κίνητρο ή αν άλλοι παράγοντες επηρεάζουν και τα δύο ταυτόχρονα.

Πώς έγινε και τι έδειξε η έρευνα

Οι ερευνητές πραγματοποίησαν λειτουργικές μετρήσεις, αιματολογικές εξετάσεις και ερωτηματολόγια σε 2.618 ενήλικες που επισκέφθηκαν το Κέντρο Καινοτομίας Επιστημών Υγείας του Πανεπιστημίου της Οσάκα από τον Απρίλιο του 2018 έως τον Μάρτιο του 2020.

Από αυτούς, οι 602 συμπεριλήφθηκαν τελικά στην ανάλυση, αφού αποκλείστηκαν όσοι είχαν ελλιπή δεδομένα ή δείγματα, ιδιαίτερα ως προς τις μετρήσεις της ομοκυστεΐνης, καθώς και όσοι λάμβαναν συμπληρώματα διατροφής.

Η ομοκυστεΐνη είναι ένα αμινοξύ που παράγεται κατά τη διάσπαση της μεθειονίνης, ενός αμινοξέος που βρίσκεται σε τρόφιμα όπως οι ξηροί καρποί, το μοσχάρι, το αρνί, το τυρί, η γαλοπούλα, το χοιρινό, τα ψάρια, τα οστρακοειδή, η σόγια, τα αυγά, τα γαλακτοκομικά προϊόντα και τα όσπρια.

Το φυλλικό οξύ και η βιταμίνη Β12 είναι απαραίτητα για τη διάσπαση της ομοκυστεΐνης. Για τον λόγο αυτό, οι ερευνητές χρησιμοποίησαν τη συγκέντρωση της ομοκυστεΐνης στο αίμα ως ένδειξη των επιπέδων αυτών των βιταμινών.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι τόσο στους άνδρες όσο και στις γυναίκες, τα υψηλότερα επίπεδα ομοκυστεΐνης συνδέονταν με χαμηλότερα επίπεδα φυλλικού οξέος και βιταμίνης Β12 στο αίμα.

Ο ρόλος της Β12 και του φυλλικού οξέος

Η αξιολόγηση της κόπωσης και των κινήτρων πραγματοποιήθηκε με τη χρήση της κλίμακας Chalder Fatigue Scale, η οποία χρησιμοποιείται ευρέως για την εκτίμηση της χρόνιας κόπωσης, καθώς και με οπτική αναλογική κλίμακα.

Στους άνδρες, τα υψηλά επίπεδα ομοκυστεΐνης συνδέθηκαν με αυξημένη σωματική κόπωση, ενώ στις γυναίκες κυρίως με χαμηλότερα επίπεδα κινήτρου.

Ειδικοί εξηγούν ότι η βιταμίνη Β12 και το φυλλικό οξύ συμμετέχουν ενεργά στην παραγωγή κυτταρικής ενέργειας, στη σύνθεση του DNA, στον σχηματισμό ερυθρών αιμοσφαιρίων και στη φυσιολογική λειτουργία του νευρικού συστήματος.

Όταν τα επίπεδά τους δεν είναι επαρκή, η ομοκυστεΐνη μπορεί να αυξηθεί επειδή ο οργανισμός δεν είναι σε θέση να τη μετατρέψει αποτελεσματικά σε άλλες σημαντικές ενώσεις που συμμετέχουν στον φυσιολογικό μεταβολισμό.

Τα αυξημένα επίπεδα ομοκυστεΐνης, από προηγούμενες έρευνες, έχουν συνδεθεί με οξειδωτικό στρες, διαταραχές στη λειτουργία των αιμοφόρων αγγείων, φλεγμονή και μεταβολές στα νευροδιαβιβαστικά μονοπάτια, παράγοντες που ενδέχεται να επηρεάζουν τόσο τη σωματική ενέργεια όσο και τα ψυχικά κίνητρα.

Με απλά λόγια, όταν τα κύτταρα δεν παράγουν αποτελεσματικά ενέργεια ή όταν ο εγκέφαλος δεν ρυθμίζει σωστά τις χημικές ουσίες που σχετίζονται με τη διάθεση και την κινητοποίηση, μπορεί να εμφανιστούν συμπτώματα όπως εξάντληση, πνευματική θολούρα, μειωμένη αντοχή και έλλειψη κινήτρων.

Πώς μπορείτε να αυξήσετε τα επίπεδα Β12 και φυλλικού οξέος;

Το πρώτο βήμα για να αυξήσετε τα επίπεδα B12 και φυλλικού οξέος είναι η υιοθέτηση μιας διατροφής πλούσιας σε φρούτα, λαχανικά, όσπρια, δημητριακά ολικής άλεσης, άπαχες πηγές πρωτεΐνης, ψάρια πλούσια σε ωμέγα-3 λιπαρά, ελαιόλαδο και τρόφιμα με ελάχιστη επεξεργασία.

Τα εν λόγω τρόφιμα μπορούν να υποστηρίξουν τον υγιή μεταβολισμό της ομοκυστεΐνης και τη συνολική ανθεκτικότητα του οργανισμού. Γενικά βιταμίνη Β12 βρίσκεται κυρίως σε τρόφιμα ζωικής προέλευσης, όπως το κρέας, τα ψάρια, τα αυγά και τα γαλακτοκομικά προϊόντα. Αντίθετα, το φυλλικό οξύ συναντάται σε μεγάλες ποσότητες στα πράσινα φυλλώδη λαχανικά, στα όσπρια και στα εμπλουτισμένα δημητριακά.

Βέβαια, όπως υπογραμμίζουν ειδικοί, σε περίπτωση που κριθεί αναγκαίο, βάσει των επιπέδων Β12 και φυλλικού οξέος στον οργανισμό, θα μπορούσε να χρειαστεί και η λήψη συμπληρωμάτων.

Αν η εξάντληση, η μειωμένη συγκέντρωση ή η έλλειψη κινήτρων επιμένουν για καιρό, αξίζει να συζητήσετε το θέμα με τον γιατρό σας και να εξετάσετε το ενδεχόμενο ελέγχου των επιπέδων αυτών των βιταμινών. Σε κάθε περίπτωση, μια ισορροπημένη διατροφή και η έγκαιρη αντιμετώπιση πιθανών ελλείψεων αποτελούν βασικά βήματα για τη βελτίωση της καθημερινής ευεξίας και της συνολικής υγείας.