Έρευνα συνδέει την πηγή πόσιμου νερού με αυξημένο κίνδυνο Πάρκινσον έως 62%

Μια νέα επιστημονική μελέτη δείχνει ότι η προέλευση του πόσιμου νερού ενδέχεται να επηρεάζει τον κίνδυνο εμφάνισης της νόσου του Πάρκινσον, μιας σοβαρής νευρολογικής διαταραχής που επηρεάζει την κίνηση και για την οποία δεν υπάρχει μέχρι σήμερα οριστική θεραπεία.

Ακόμη πιο ανησυχητικό είναι ότι η πηγή νερού που συνδέεται με τον υψηλότερο κίνδυνο χρησιμοποιείται ευρέως σε πολλές περιοχές των Ηνωμένων Πολιτειών, ιδιαίτερα στις νοτιοανατολικές και κεντρικές πολιτείες.

Οι ερευνητές επικεντρώθηκαν στους υδροφορείς, δηλαδή υπόγεια στρώματα βράχων, χαλικιών, άμμου ή ιλύος, όπου συγκεντρώνονται τα νερά της βροχής και του λιωμένου χιονιού αφού πρώτα διηθηθούν μέσα από το έδαφος.

Οι φυσικές αυτές «δεξαμενές» φιλτράρουν και αποθηκεύουν υπόγεια νερά, τα οποία στη συνέχεια αντλούνται μέσω γεωτρήσεων για πόση, άρδευση ή βιομηχανική χρήση.

Ωστόσο, το σύστημα αυτό δεν είναι απόλυτα ασφαλές. Οι υδροφορείς μπορεί να μολυνθούν από διαρροές δεξαμενών καυσίμων, σηπτικά συστήματα, λιπάσματα, φυτοφάρμακα και άλλες χημικές ουσίες που εισχωρούν στο έδαφος, προκαλώντας σε ορισμένες περιπτώσεις βραχυπρόθεσμα ή μακροπρόθεσμα προβλήματα υγείας.

Για να εξετάσουν αν υπάρχει σύνδεση με τη νόσο του Πάρκινσον, οι επιστήμονες ανέλυσαν δεδομένα από 12.370 άτομα που είχαν διαγνωστεί με τη νόσο και περισσότερα από 1,2 εκατομμύρια άτομα χωρίς τη συγκεκριμένη διάγνωση.

Όλοι οι συμμετέχοντες ζούσαν σε απόσταση έως τριών μιλίων, δηλαδή περίπου πέντε χιλιομέτρων, από 1.279 σημεία δειγματοληψίας υπόγειων υδάτων που βρίσκονται σε 21 μεγάλους υδροφορείς των Ηνωμένων Πολιτειών.

Οι ερευνητές εξέτασαν την ηλικία των υπόγειων υδάτων, τον τύπο του υδροφορέα καθώς και αν το νερό προερχόταν από δημοτικά δίκτυα ύδρευσης ή από ιδιωτικές γεωτρήσεις.

«Η μελέτη μας δείχνει ότι η ηλικία και η γεωγραφική θέση των υπόγειων υδάτων μπορεί να αποτελούν περιβαλλοντικό παράγοντα κινδύνου για τη νόσο του Πάρκινσον», δήλωσε η επικεφαλής της έρευνας δρ Μπρίτανι Κριζιανόφσκι.

Από τους ασθενείς με Πάρκινσον, οι 3.463 κατανάλωναν νερό από ανθρακικούς υδροφορείς, 515 από παγετωνικούς υδροφορείς και 8.392 από άλλους τύπους υδροφορέων.

Στην ομάδα των ανθρώπων χωρίς τη νόσο, 300.264 έπιναν νερό από ανθρακικούς υδροφορείς, 62.917 από παγετωνικούς και 860.993 από άλλες πηγές.

Οι ανθρακικοί υδροφορείς, που αποτελούν και τον πιο συνηθισμένο τύπο στις Ηνωμένες Πολιτείες, σχηματίζονται κυρίως από ασβεστόλιθο, όπου το νερό αποθηκεύεται σε ρωγμές του πετρώματος.

Αντίθετα, οι παγετωνικοί υδροφορείς δημιουργήθηκαν πριν από περισσότερα από 12.000 χρόνια, όταν οι παγετώνες προχωρούσαν και υποχωρούσαν, και αποτελούνται κυρίως από άμμο και χαλίκι, με το νερό να συγκρατείται στα κενά ανάμεσα στα ιζήματα.

Αφού έλαβαν υπόψη παράγοντες όπως η ηλικία, το φύλο, το εισόδημα και η ατμοσφαιρική ρύπανση, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι όσοι καταναλώνουν νερό από δημοτικά δίκτυα ή ιδιωτικές γεωτρήσεις που αντλούν από ανθρακικούς υδροφορείς έχουν κατά 24% υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης της νόσου του Πάρκινσον σε σύγκριση με όσους χρησιμοποιούν νερό από άλλους τύπους υδροφορέων.

Σε σύγκριση ειδικά με τους παγετωνικούς υδροφορείς, ο κίνδυνος είναι ακόμη μεγαλύτερος και φτάνει το 62%.

Παράλληλα, η μελέτη έδειξε ότι νεότερα υπόγεια νερά, ηλικίας έως 75 ετών, σε ανθρακικά συστήματα συνδέονται με 11% αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης της νόσου σε σύγκριση με υπόγεια νερά που έχουν ηλικία άνω των 12.000 ετών.

«Εκτιμούμε ότι η φαινομενική προστατευτική επίδραση των παλαιότερων υπόγειων υδάτων παρατηρείται κυρίως στους ανθρακικούς υδροφορείς, επειδή σε αυτά τα συστήματα υπάρχει πιο σαφής αντίθεση μεταξύ νεότερου και παλαιότερου νερού», εξήγησε η Κριζιανόφσκι.

Όπως διευκρίνισε, το νερό που ανανεώνεται πιο πρόσφατα είναι πιο ευάλωτο σε επιφανειακή μόλυνση, ενώ το παλαιότερο υπόγειο νερό μπορεί να παραμένει καθαρότερο όταν προστατεύεται από στρώματα εδάφους που εμποδίζουν την είσοδο νεότερων ρυπαντών.

Αντίθετα, στους παγετωνικούς υδροφορείς η κίνηση του νερού γίνεται πιο αργά και τα φυσικά στρώματα άμμου και χαλικιού λειτουργούν ως φίλτρα, συγκρατώντας σε μεγαλύτερο βαθμό τις επιβλαβείς ουσίες.

Οι επιστήμονες σημειώνουν ότι η έρευνα έχει ορισμένους περιορισμούς. Για παράδειγμα, θεωρήθηκε ότι όλοι όσοι κατοικούν σε ακτίνα περίπου πέντε χιλιομέτρων από ένα σημείο δειγματοληψίας χρησιμοποιούν νερό από τον ίδιο υδροφορέα και με παρόμοια ηλικία υπόγειου νερού.

Παρά τις αβεβαιότητες, οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι τα αποτελέσματα προσφέρουν σημαντικές ενδείξεις.

«Η μελέτη δείχνει ότι η προέλευση του νερού που καταναλώνουμε, καθώς και η ηλικία και ο τύπος του υπόγειου υδροφορέα, ενδέχεται να επηρεάζουν τη μακροπρόθεσμη υγεία του εγκεφάλου», σημείωσε η επικεφαλής της έρευνας.

Οι ανθρακικοί υδροφορείς συναντώνται κυρίως σε περιοχές της Μεσοδυτικής και της Νότιας Αμερικής καθώς και στη Φλόριντα, ενώ οι παγετωνικοί υδροφορείς βρίσκονται κυρίως στο βόρειο τμήμα της Μεσοδυτικής ζώνης και στα βορειοανατολικά της χώρας.

Η ερευνήτρια ανέφερε επίσης ότι οι πολίτες μπορούν συνήθως να ενημερωθούν για την προέλευση του νερού τους μέσω της τοπικής υπηρεσίας ύδρευσης ή, στην περίπτωση ιδιωτικών γεωτρήσεων, μέσω των αρμόδιων πολιτειακών ή τοπικών αρχών.

Η μελέτη δημοσιεύεται σε μια περίοδο κατά την οποία ο αριθμός των ασθενών με Πάρκινσον στις Ηνωμένες Πολιτείες αυξάνεται, με σχεδόν 90.000 νέες διαγνώσεις να καταγράφονται κάθε χρόνο.

Η χρόνια αυτή νευρολογική νόσος προκαλείται από την απώλεια νευρώνων στον εγκέφαλο που παράγουν ντοπαμίνη, γεγονός που επηρεάζει την ισορροπία, την κίνηση και τον έλεγχο των μυών.

Συχνά συμπτώματα είναι το τρέμουλο, η μυϊκή δυσκαμψία, η βραδύτητα κινήσεων και οι δυσκολίες στη στάση του σώματος, τα οποία επιδεινώνονται σταδιακά με την πάροδο του χρόνου. Παρότι δεν υπάρχει θεραπεία, φαρμακευτικές αγωγές και άλλες θεραπείες μπορούν να βελτιώσουν σημαντικά την ποιότητα ζωής των ασθενών.