Τι συμβαίνει όταν δεν μπορείς να ρευτείς – Το άγνωστο σύνδρομο που βασανίζει τους ασθενείς και η απρόσμενη θεραπεία

Μετά από ένα χορταστικό γεύμα, η πίεση από τα αέρια που συσσωρεύονται στο στομάχι συνήθως ανακουφίζεται με ένα ρέψιμο. Είναι κάτι φυσιολογικό και σχεδόν αυτόματο για τους περισσότερους ανθρώπους. Όμως για κάποιους, αυτό απλώς δεν συμβαίνει.

Υπάρχει μια σπάνια πάθηση που ονομάζεται δυσλειτουργία του κρικοφαρυγγικού μυός με ανάδρομη κατεύθυνση (R-CPD), γνωστή και ως σύνδρομο «no-burp» (μη ρεψίματος).

Αν και δεν θεωρείται επικίνδυνη πάθηση για τη ζωή, άτομα που δεν μπορούν να ρευτούν βιώνουν έντονο κοιλιακό φούσκωμα, επώδυνη συσσώρευση αερίων, ακούσιους και κοινωνικά αμήχανους ήχους από το στήθος και τον λαιμό, καθώς και αυξημένο μετεωρισμό.

Ένα «άγνωστο» και αδιάγνωστο σύνδρομο

Το ρέψιμο είναι μια φυσική λειτουργία του οργανισμού. Μέσω αυτού αποβάλλεται ο αέρας που καταπίνουμε όταν τρώμε ή πίνουμε. Όταν αυτός ο μηχανισμός δεν λειτουργεί, ο αέρας παγιδεύεται στον οισοφάγο και στο στομάχι. Αυτό μπορεί να προκαλέσει πόνο στο στήθος, έντονο φούσκωμα στην κοιλιά και αυξημένα αέρια.

Η πάθηση προκαλείται όταν ο κρικοφαρυγγικός μυς στον λαιμό δεν χαλαρώνει φυσιολογικά, εμποδίζοντας την ανοδική αποβολή των αερίων.

Σύμφωνα με σχετική πανεπιστημιακή ερευνα, πολλοί γιατροί δεν γνωρίζουν την ύπαρξη του R-CPD, με αποτέλεσμα οι ασθενείς να παραμένουν αδιάγνωστοι και χωρίς επαρκή φροντίδα. Οι ερευνητές τονίζουν την ανάγκη για περισσότερη έρευνα και ενημέρωση, ιδιαίτερα ως προς τις ψυχικές και κοινωνικές επιπτώσεις της πάθησης.

Ποια είναι τα συμπτώματα

Ο εγκλωβισμένος αέρας στον οισοφάγο και στο στομάχι μπορεί να προκαλέσει:

• Φούσκωμα στην κοιλιά
• Έντονο κοιλιακό πόνο, συχνά αμέσως μετά το φαγητό
• Πόνο στο στήθος
• Πολύ συχνά αέρια
• Δυνατούς ήχους γουργουρίσματος από το στήθος και το κάτω μέρος του λαιμού
• Ναυτία

Πέρα από τη σωματική δυσφορία, πολλοί ασθενείς, λόγω των συμπτωμάτων, νιώθουν αμηχανία όταν βρίσκονται με άλλους και αναπτύσσουν κοινωνικό άγχος. Έρευνες δείχνουν ότι κάποιοι αποφεύγουν να φάνε πριν από σημαντικά γεγονότα, όπως συνεντεύξεις ή γιορτές, ή προγραμματίζουν χρόνο μόνοι τους για να ανακουφιστούν από τα αέρια χωρίς να εκτεθούν κοινωνικά.

Γιατί συμβαίνει

Η ακριβής αιτία του συνδρόμου δεν είναι γνωστή. Οι ειδικοί πιστεύουν ότι πρόκειται για λειτουργικό και όχι ανατομικό πρόβλημα. Το ζήτημα εντοπίζεται στον κρικοφαρυγγικό μυ, δηλαδή στον άνω σφιγκτήρα του οισοφάγου.

Ο μυς αυτός βρίσκεται στο πάνω μέρος του οισοφάγου και ανοίγει για να περάσουν τροφή και υγρά προς το στομάχι. Κανονικά ανοίγει και για να επιτρέψει στον αέρα να βγει προς τα έξω. Στο σύνδρομο no-burp, όμως, δεν χαλαρώνει όπως θα έπρεπε, με αποτέλεσμα ο αέρας να παγιδεύεται.

Η απρόσμενη θεραπεία

Όποιος υποψιάζεται ότι πάσχει από το σύνδρομο καλό είναι να απευθυνθεί σε γιατρό. Η θεραπεία που συνήθως προτείνεται είναι απρόσμενη αλλά αποτελεσματική: έγχυση Botox στον κρικοφαρυγγικό μυ. Η βοτουλινική τοξίνη χαλαρώνει τον μυ, επιτρέποντας πλέον το ρέψιμο και την ανακούφιση από τα συμπτώματα. Η διαδικασία γίνεται συνήθως με γενική αναισθησία.

Η δράση της ένεσης διαρκεί περίπου τρεις μήνες, αλλά σε αρκετές περιπτώσεις το όφελος κρατά περισσότερο. Πιθανή παρενέργεια είναι η δυσκολία στην κατάποση, η οποία όμως συνήθως υποχωρεί μέσα σε μία έως τέσσερις εβδομάδες.

Εναλλακτικές επιλογές περιλαμβάνουν τη διάταση του οισοφάγου με μπαλονάκι ή συνεργασία με θεραπευτές που ειδικεύονται σε διαταραχές κατάποσης. Αν τα συμπτώματα επιστρέψουν, είναι σημαντικό να υπάρξει επανεκτίμηση από τον γιατρό.