Πώς να αποκτήσετε περισσότερη αυτοπεποίθηση: 9 συμβουλές που λειτουργούν
Η αυτοπεποίθηση δεν είναι κάτι με το οποίο γεννιέσαι. Χτίζεται και χάνεται μέσα από τις εμπειρίες της καθημερινής ζωής. Ένα λάθος, μια αποτυχία ή μια αρνητική σύγκριση μπορεί να αποδειχθούν αρκετά για να την κλονίσουν.
Πρόκειται για την πίστη που έχει ένα άτομο στις ικανότητές του να αντιμετωπίζει προκλήσεις, να προχωρά και να πετυχαίνει στόχους, είτε γενικά στη ζωή, είτε σε επιμέρους καταστάσεις. Η αυτοπεποίθηση παίζει καθοριστικό ρόλο στο πώς νιώθεις, πώς σκέφτεσαι και πώς κινείσαι μέσα στον κόσμο. Επηρεάζει τις σχέσεις και τη δουλειά.
Γι’ αυτό είναι κρίσιμο να μαθαίνουμε ενεργά πώς να γινόμαστε πιο σίγουροι για τον εαυτό μας. Οι παρακάτω 9 συμβουλές, από ειδικούς στο Very Well Health, βασίζονται σε έρευνες και πρακτικές που πραγματικά βοηθούν. Δεν υπόσχονται θαύματα από τη μια μέρα στην άλλη, αλλά μικρά, σταθερά βήματα που μπορούν να κάνουν ουσιαστική διαφορά στον τρόπο που βλέπεις – και πιστεύεις – στον εαυτό σου.
1. Σταματήστε να συγκρίνετε τον εαυτό σας με τους άλλους
Συγκρίνετε την εμφάνισή σας με ανθρώπους που ακολουθείτε στο Instagram; Ή μήπως συγκρίνετε τον μισθό σας με αυτόν ενός φίλου; Η θεωρία της κοινωνικής σύγκρισης εξηγεί ότι οι συγκρίσεις είναι φυσικές. Όμως δεν βοηθούν απαραίτητα στην ενίσχυση της αυτοπεποίθησης. Μάλιστα, μπορεί να έχουν το αντίθετο αποτέλεσμα.
Μελέτη του 2018 που δημοσιεύτηκε στο Personality and Individual Differences βρήκε άμεση σύνδεση μεταξύ ζήλιας και του τρόπου που νιώθουμε για τον εαυτό μας. Συγκεκριμένα, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι όταν οι άνθρωποι συγκρίνονται με άλλους, νιώθουν ζήλια. Και όσο περισσότερη ζήλια νιώθουν, τόσο χειρότερα αισθάνονται για τον εαυτό τους.
Πώς μπορείτε να χτίσετε αυτοπεποίθηση όταν παρατηρείτε ότι πέφτετε διαρκώς στην παγίδα της σύγκρισης;
- Πρώτα, υπενθυμίστε στον εαυτό σας ότι αυτό δεν βοηθά. Ο καθένας τρέχει τη δική του διαδρομή και η ζωή δεν είναι διαγωνισμός.
- Αν νιώθετε ζήλια για τη ζωή κάποιου άλλου, θυμηθείτε τα δικά σας δυνατά σημεία και επιτεύγματα.
- Καλλιεργήστε την ευγνωμοσύνη για όσα έχετε. Αν θέλετε κρατήστε και ένα ημερολόγιο με όσα έχετε καταφέρει. Αυτό βοηθά να εστιάζετε στη δική σας ζωή και όχι στις ζωές των άλλων.
- Μην παρασύρεστε από την εικόνα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Πρόκειται για ένα σύστημα σχεδιασμένο σχεδόν για να ενισχύει τις συγκρίσεις, αναδεικνύοντας μια πλασματική εικόνα. Εστιάστε στις δικές σας – μικρές ή μεγάλες – καθημερινές νίκες.
2. Περιβάλλετε τον εαυτό σας με θετικούς ανθρώπους
Σκεφτείτε για λίγο πώς σας κάνουν να νιώθετε οι φίλοι σας. Σας ανεβάζουν ή σας ρίχνουν; Σας κρίνουν συνεχώς ή σας αποδέχονται όπως είστε;
Οι άνθρωποι με τους οποίους περνάτε χρόνο μπορούν να επηρεάσουν τις σκέψεις και τις στάσεις σας απέναντι στον εαυτό σας περισσότερο απ’ όσο φαντάζεστε. Δώστε προσοχή στο πώς σας κάνουν να νιώθετε οι άλλοι. Αν μετά από επαφή με κάποιον νιώθετε άσχημα με τον εαυτό σας, ίσως ήρθε η ώρα να απομακρυνθείτε.
Αντίθετα, περιβάλλετε τον εαυτό σας με ανθρώπους που σας αγαπούν και θέλουν το καλύτερο για εσάς. Αναζητήστε θετικούς ανθρώπους που μπορούν να ενισχύσουν την αυτοπεποίθησή σας. Η αυτοπεποίθηση και η θετική στάση πάνε μαζί.
3. Φροντίστε το σώμα σας
Αυτή η συμβουλή βασίζεται στην ιδέα ότι είναι δύσκολο να νιώθετε καλά με τον εαυτό σας όταν κακομεταχειρίζεστε το σώμα σας. Όταν φροντίζετε τον εαυτό σας, ξέρετε ότι κάνετε κάτι θετικό για το μυαλό, το σώμα και το πνεύμα σας και, φυσικά, αυτό αυξάνει την αυτοπεποίθησή σας.
Μερικές πρακτικές αυτοφροντίδας που συνδέονται με υψηλότερα επίπεδα αυτοπεποίθησης είναι:
► Διατροφή: Η υγιεινή διατροφή έχει πολλά οφέλη, μεταξύ των οποίων και υψηλότερη αυτοπεποίθηση και αυτοεκτίμηση. Όταν τροφοδοτείτε το σώμα σας με θρεπτικές τροφές, νιώθετε πιο υγιείς, πιο δυνατοί και με περισσότερη ενέργεια.
► Άσκηση: Έρευνες δείχνουν σταθερά ότι η σωματική άσκηση αυξάνει την αυτοπεποίθηση. Για παράδειγμα, μελέτη του 2016 διαπίστωσε ότι η τακτική φυσική δραστηριότητα βελτίωσε την εικόνα σώματος των συμμετεχόντων, κάτι που τους έκανε να νιώθουν πιο σίγουροι.
► Διαλογισμός: Ο διαλογισμός δεν είναι μόνο μια πρακτική χαλάρωσης. Βοηθά στην αποδοχή του εαυτού σας, μειώνει τον αρνητικό εσωτερικό διάλογο και σας αποσυνδέει από άχρηστες σκέψεις που υπονομεύουν την αυτοπεποίθηση.
► Ύπνος: Η έλλειψη ύπνου επηρεάζει τα συναισθήματά σας. Ο ποιοτικός ύπνος συνδέεται με καλύτερη ψυχική υγεία.
Η αυτοφροντίδα είναι βασική για την αυτοπεποίθηση. Φροντίστε να καλύπτετε τις ανάγκες σας ώστε να νιώθετε καλά με τον εαυτό σας και τις ικανότητές σας.
4. Να είστε καλοί με τον εαυτό σας
Η αυτοσυμπόνια σημαίνει να αντιμετωπίζετε τον εαυτό σας με καλοσύνη όταν κάνετε ένα λάθος, αποτυγχάνετε ή περνάτε μια δυσκολία. Σας βοηθά να γίνετε συναισθηματικά ευέλικτοι και να διαχειρίζεστε καλύτερα τα δύσκολα συναισθήματα, ενισχύοντας τη σχέση σας με τον εαυτό σας και ταυτόχρονα με τους άλλους.
Σε μελέτη του 2015 διαπιστώθηκε ότι η αυτοσυμπόνια και η αυτοπεποίθηση συνδέονται. Την επόμενη φορά που θα βρεθείτε σε μια δύσκολη κατάσταση, θυμηθείτε ότι η ατέλεια και οι αποτυχίες είναι μέρος της ανθρώπινης φύσης. Προσπαθήστε να αντιμετωπίζετε αυτές τις εμπειρίες με κατανόηση προς τον εαυτό σας.
5. Εξασκηθείτε στον θετικό εσωτερικό διάλογο
Ο αρνητικός εσωτερικός διάλογος μπορεί να περιορίσει τις ικανότητές σας και να μειώσει την αυτοπεποίθησή σας, πείθοντάς σας ότι «δεν μπορείτε να το χειριστείτε» ή ότι «είναι πολύ δύσκολο». Ο αισιόδοξος εσωτερικός διάλογος, αντίθετα, ενισχύει την αυτοσυμπόνια και σας βοηθά να ξεπεράσετε την αμφιβολία.
Για παράδειγμα: Το «Δεν μπορώ να το κάνω» γίνεται «Μπορώ να προσπαθήσω». Το «Δεν κάνω τίποτα σωστά» γίνεται «Μπορώ να τα πάω καλύτερα την επόμενη φορά». Το «Μισώ να μιλάω δημόσια» γίνεται «Δεν μου αρέσει, αλλά όλοι έχουμε δυνατά και αδύναμα σημεία».
6. Αντιμετωπίστε τους φόβους σας
Μην αναβάλλετε πράγματα μέχρι να νιώσετε πιο σίγουροι, όπως να ζητήσετε ένα ραντεβού ή να διεκδικήσετε μια προαγωγή. Ένας από τους καλύτερους τρόπους να χτίσετε αυτοπεποίθηση είναι να αντιμετωπίζετε τους φόβους σας.
Ακόμη κι αν φοβάστε ότι θα εκτεθείτε ή ότι θα κάνετε λάθος, δοκιμάστε το. Η αμφιβολία μπορεί ακόμη και να βελτιώσει την απόδοση. Πείτε στον εαυτό σας ότι είναι απλώς ένα πείραμα. Μπορεί να ανακαλύψετε ότι το άγχος ή τα μικρά λάθη δεν είναι τόσο τρομακτικά όσο νομίζατε. Και κάθε φορά που θα προχωράτε, η αυτοπεποίθησή σας θα μεγαλώνει.
7. Κάντε πράγματα στα οποία είστε καλοί
Όταν κάνετε πράγματα στα οποία είστε καλοί, η αυτοπεποίθησή σας ανεβαίνει. Τα δυνατά σας σημεία γίνονται ακόμη πιο ισχυρά και αυτό βελτιώνει την πίστη στον εαυτό σας. Επιπλέον, αυξάνεται και η ικανοποίηση από τη ζωή σας.
Η έρευνα δείχνει ότι η ανάπτυξη των προσωπικών μας δυνατοτήτων συνδέεται με υψηλότερη ικανοποίηση από τη ζωή. Ξεκινήστε αναγνωρίζοντας τα δυνατά σας σημεία και καλλιεργήστε τα συστηματικά.
8. Μάθετε πότε να λέτε όχι
Ενώ το να κάνετε πράγματα στα οποία είστε καλοί αυξάνει την αυτοπεποίθηση, είναι εξίσου σημαντικό να αναγνωρίζετε καταστάσεις που μπορεί να τη μειώνουν. Αν μια δραστηριότητα σας κάνει να νιώθετε χειρότερα με τον εαυτό σας, είναι εντάξει να πείτε όχι.
Δεν χρειάζεται να αποφεύγετε κάθε τι που σας φέρνει δυσφορία, γιατί η ανάπτυξη συχνά περιλαμβάνει δυσκολία. Όμως τα όρια σας βοηθούν να νιώθετε ασφαλείς και να έχετε τον έλεγχο της ζωής σας, κάτι που ενισχύει την αυτοπεποίθηση.
9. Θέστε ρεαλιστικούς στόχους
Η επίτευξη στόχων συχνά περιλαμβάνει αποτυχίες μέχρι να βρείτε τι λειτουργεί. Αυτό μπορεί να κλονίσει την αυτοπεποίθησή σας. Η λύση είναι οι ρεαλιστικοί στόχοι. Οι πολύ υψηλοί και μη ρεαλιστικοί στόχοι μπορούν να βλάψουν την αυτοπεποίθηση. Αντίθετα, οι εφικτοί αυξάνουν την πίστη στον εαυτό σας κάθε φορά που τους πετυχαίνετε.
Για να θέσετε ρεαλιστικούς στόχους:
- Γράψτε τι θέλετε να πετύχετε.
- Αναρωτηθείτε πόσο πιθανό είναι να το καταφέρετε.
- Αν οι πιθανότητες είναι πολύ μικρές, προσαρμόστε τον στόχο ώστε να γίνει πιο εφικτός.
Όταν οι στόχοι σας βασίζονται σε ρεαλιστικά δεδομένα, η αυτοπεποίθησή σας αυξάνεται κάθε φορά που τους πετυχαίνετε.