Επανάσταση στην αντιμετώπιση του καρκίνου στο πάγκρεας: Νέο χάπι εξαφάνισε όγκους σε ασθενείς από τις πρώτες κλινικές δοκιμές
Νέα δεδομένα που δημιουργούν ελπίδες στη μάχη κατά του καρκίνου του παγκρέατος φέρνει ένα πειραματικό φάρμακο σε μορφή χαπιού, καθώς οι πρώτες κλινικές δοκιμές έδειξαν σημαντική συρρίκνωση όγκων, ενώ σε ορισμένους ασθενείς δεν υπήρχαν πλέον ανιχνεύσιμες ενδείξεις της νόσου στις απεικονιστικές εξετάσεις.
Πρόκειται για το daraxonrasib, το οποίο χορηγείται μία φορά την ημέρα σε συνδυασμό με χημειοθεραπεία και έχει ήδη παρουσιάσει ενθαρρυντικά αποτελέσματα σε ασθενείς με προχωρημένο καρκίνο του παγκρέατος, ο οποίος είχε εξαπλωθεί και σε άλλα όργανα.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της πρώτης φάσης των κλινικών δοκιμών, περίπου το 90% των 61 ασθενών που συμμετείχαν παρουσίασε σταθεροποίηση της νόσου, καθώς οι όγκοι σταμάτησαν να αναπτύσσονται. Παράλληλα, σε περισσότερους από έξι στους δέκα ασθενείς οι όγκοι συρρικνώθηκαν ή εξαφανίστηκαν, ενώ σε περίπου έναν στους 12 δεν ήταν πλέον ορατοί στις αξονικές τομογραφίες.
Τα αποτελέσματα έχουν προκαλέσει αισιοδοξία στην επιστημονική κοινότητα, ωστόσο οι ειδικοί επισημαίνουν ότι είναι ακόμη νωρίς για να γίνει λόγος για επιβεβαιωμένη θεραπεία. Παραμένει άγνωστο για πόσο χρονικό διάστημα μπορεί να διατηρηθεί η ανταπόκριση των ασθενών και αν η νόσος μπορεί να υποχωρήσει οριστικά.
«Το μεγαλύτερο βήμα προόδου εδώ και δεκαετίες»
Ιδιαίτερα ενθαρρυντικά χαρακτήρισε τα ευρήματα η οργάνωση Cancer Research UK, κάνοντας λόγο για «το μεγαλύτερο βήμα προόδου εδώ και δεκαετίες» στη θεραπεία του καρκίνου του παγκρέατος.
Ο δρ Σαμ Γκόντφρεϊ, εκπρόσωπος της οργάνωσης, δήλωσε ότι τα αποτελέσματα είναι εξαιρετικά σημαντικά, καθώς το νέο φάρμακο φαίνεται να αντιμετωπίζει έναν από τους βασικούς λόγους για τους οποίους η συγκεκριμένη μορφή καρκίνου είναι τόσο δύσκολο να θεραπευτεί.
«Αυτό που κατάφερε το νέο φάρμακο είναι να βρει έναν τρόπο να στοχεύσει κάτι που μέχρι σήμερα θεωρούνταν σχεδόν αδύνατο να αντιμετωπιστεί με φαρμακευτική αγωγή», ανέφερε χαρακτηριστικά.

«Επιτέλους βλέπουμε πρόοδο στον καρκίνο του παγκρέατος, η οποία έχει καθυστερήσει υπερβολικά πολύ», πρόσθεσε.
Ο καρκίνος του παγκρέατος θεωρείται μία από τις πιο δύσκολες μορφές καρκίνου στην αντιμετώπιση, καθώς παρουσιάζει το χαμηλότερο ποσοστό επιβίωσης μεταξύ των συχνότερων μορφών της νόσου στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Παρότι η χημειοθεραπεία μπορεί να περιορίσει το μέγεθος των όγκων, σε πολλές περιπτώσεις η νόσος επανέρχεται και συνεχίζει να εξελίσσεται. Για τους ασθενείς με προχωρημένο καρκίνο, η επιβίωση συχνά υπολογίζεται σε μήνες και όχι σε χρόνια.
Τι έδειξαν οι κλινικές δοκιμές
Οι ασθενείς που συμμετείχαν στη μελέτη παρακολουθήθηκαν κατά μέσο όρο για περίπου 18 μήνες. Σε ορισμένους από αυτούς, ο καρκίνος δεν επανεμφανίστηκε κατά τη διάρκεια της συγκεκριμένης περιόδου.
Τα αποτελέσματα της κλινικής δοκιμής πρώιμου σταδίου έδειξαν ότι:
- Στο 90% των ασθενών οι όγκοι σταμάτησαν να αναπτύσσονται.
- Σε περισσότερους από έξι στους δέκα ασθενείς παρατηρήθηκε συρρίκνωση ή εξαφάνιση των όγκων.
- Σε περίπου 8% των ασθενών, δηλαδή σε έναν στους 12, οι όγκοι δεν ήταν πλέον ανιχνεύσιμοι στις αξονικές τομογραφίες.
Ο δρ Γούνγκι Παρκ, από το Memorial Sloan Kettering Cancer Center στις ΗΠΑ, ο οποίος συμμετέχει στην έρευνα, χαρακτήρισε τα μέχρι στιγμής αποτελέσματα ιδιαίτερα ενθαρρυντικά.

Όπως εξήγησε, δεν παρατηρείται μόνο μεγαλύτερο ποσοστό ανταπόκρισης στη θεραπεία, αλλά και πιο ουσιαστική υποχώρηση των όγκων, καθώς και σχεδόν διπλάσια διάρκεια ελέγχου της νόσου.
Σύμφωνα με τον ίδιο, τα δεδομένα αυτά ενδέχεται να οδηγήσουν σε μεγαλύτερη επιβίωση των ασθενών, κάτι που θα πρέπει να επιβεβαιωθεί από τις επόμενες μελέτες.
Πώς δρα το νέο φάρμακο
Το daraxonrasib ανήκει στην κατηγορία των αναστολέων KRAS και στοχεύει συγκεκριμένες γενετικές μεταλλάξεις της οικογένειας RAS, οι οποίες εντοπίζονται στη μεγάλη πλειονότητα των περιστατικών καρκίνου του παγκρέατος και συμβάλλουν στην ανάπτυξη των όγκων.
Η δράση του βασίζεται στην αναστολή αυτών των μεταλλάξεων, με στόχο να περιορίσει τα σήματα που οδηγούν τα καρκινικά κύτταρα να αναπτύσσονται και να πολλαπλασιάζονται.
Το ενδιαφέρον των επιστημόνων δεν περιορίζεται μόνο στον καρκίνο του παγκρέατος. Παρόμοιες μεταλλάξεις εμφανίζονται και σε άλλες μορφές καρκίνου, όπως του πνεύμονα και των ωοθηκών, γεγονός που δημιουργεί προσδοκίες για πιθανή αξιοποίηση της συγκεκριμένης θεραπευτικής προσέγγισης και σε άλλους ασθενείς.
Ο δρ Γκόντφρεϊ εξέφρασε την ελπίδα ότι η πρόοδος που καταγράφεται στον καρκίνο του παγκρέατος θα μπορούσε στο μέλλον να αξιοποιηθεί και για την αντιμετώπιση άλλων μορφών της νόσου.

Ωστόσο, υπογράμμισε ότι απαιτούνται μεγαλύτερες κλινικές δοκιμές και μακροχρόνια παρακολούθηση, προκειμένου να διαπιστωθεί εάν τα αποτελέσματα διατηρούνται.
«Ο καρκίνος μπορεί να επιστρέψει και, ακόμη κι αν οι εξετάσεις δεν δείχνουν σημάδια της νόσου, δεν μπορείς απαραίτητα να γνωρίζεις ότι έχεις απαλλαγεί από αυτήν μέχρι να περάσει αρκετός χρόνος», σημείωσε, σύμφωνα με το BBC.