«Ο διαβήτης δεν πονάει». Μια φράση που ακούγεται καθησυχαστική, μέχρι να συνειδητοποιήσει κανείς τι πραγματικά σημαίνει.
Γιατί μια χρόνια πάθηση μπορεί να υπάρχει και να εξελίσσεται χωρίς να δίνει τα σημάδια που θα μας έκαναν να αναζητήσουμε βοήθεια. Και γιατί, την ίδια στιγμή, γύρω από τον σακχαρώδη διαβήτη εξακολουθούν να κυκλοφορούν υποσχέσεις για «θαυματουργές» λύσεις, φυσικά σκευάσματα και θεραπείες που παρουσιάζονται ως εύκολη διέξοδος.
Πόσο επικίνδυνο μπορεί να γίνει αυτό το μείγμα άγνοιας, φόβου και παραπληροφόρησης;
Ο κ. Χρήστος Δαραμήλας, πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Σωματείων – Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη (ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ), απαντά στη Μάριον Κοντογιάννη, σε μια ουσιαστική συζήτηση για τη σειρά vidcasts του Newsbeast «Από το Α ως το Ω3».
Και έχει έναν επιπλέον λόγο να μιλά με τόση επιμονή. Ο ίδιος ζει με διαβήτη τύπου 1 από την ηλικία των τριών ετών. Είναι, επίσης, πατέρας παιδιού με διαβήτη τύπου 1. Γνωρίζει, επομένως, τη νόσο όχι μόνο μέσα από την επιστημονική του κατάρτιση, αλλά και μέσα από τις αγωνίες, τις ευθύνες και τις μικρές καθημερινές αποφάσεις μιας οικογένειας.
Οι «θαυματουργές» λύσεις και η παγίδα του «φυσικού»
Πότε μια υποτιθέμενη θεραπεία μπορεί να αποδειχθεί πιο επικίνδυνη από το πρόβλημα που υπόσχεται να αντιμετωπίσει;
Ο κ. Χρήστος Δαραμήλας μιλά για σκευάσματα, ροφήματα και συμβουλές που μεταφέρονται από στόμα σε στόμα, συχνά χωρίς επιστημονική τεκμηρίωση. Εξηγεί γιατί το «φυσικό» δεν σημαίνει απαραίτητα «ακίνδυνο» και γιατί η αγωγή ενός ανθρώπου δεν μπορεί να καθορίζεται από την εμπειρία ενός φίλου ή από μια ανάρτηση στο διαδίκτυο.
Πίσω από αυτές τις πρακτικές, όμως, εντοπίζει και κάτι βαθύτερο: τον φόβο και την εξάντληση ανθρώπων που αναζητούν απεγνωσμένα μια απάντηση.
Πάνω από 1,3 εκατομμύριο διαγνωσμένοι – Και μια Ελλάδα με διαφορετικές ταχύτητες
Σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται ο πρόεδρος της ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ, περισσότεροι από 1,3 εκατομμύρια άνθρωποι στην Ελλάδα έχουν διαγνωστεί με σακχαρώδη διαβήτη.
Τι συμβαίνει, όμως, με εκείνους που δεν γνωρίζουν ότι ζουν με τη νόσο; Και πόσο εύκολο είναι για έναν άνθρωπο στην περιφέρεια ή σε ένα νησί να φτάσει στον εξειδικευμένο γιατρό που χρειάζεται;
Ο κ. Χρήστος Δαραμήλας περιγράφει τις αποστάσεις, το κόστος, τα εμπόδια στην ενημέρωση και τις αδυναμίες της παρακολούθησης. Θέτει, μάλιστα, ερωτήματα για τον τρόπο με τον οποίο οργανώνεται συνολικά η φροντίδα των ανθρώπων με διαβήτη στη χώρα μας.
Ο γιατρός γίνεται και «πωλητής»;
Μία από τις πιο αιχμηρές στιγμές της συνέντευξης αφορά ένα δύσκολο ερώτημα: πώς μπορεί ο ασθενής να γνωρίζει ότι κάθε προϊόν ή θεραπευτική επιλογή που του προτείνεται ανταποκρίνεται πραγματικά στις ανάγκες του;
Ο πρόεδρος της ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ δεν αποφεύγει να μιλήσει για προβληματικές πρακτικές που, όπως αναφέρει, έχουν περιέλθει σε γνώση του, αλλά και για την ανάγκη ουσιαστικής, εξατομικευμένης παρακολούθησης.
Η συζήτηση ανοίγει ένα ευρύτερο ζήτημα: αρκεί να συνταγογραφείται μια θεραπεία ή χρειάζεται να γνωρίζουμε και πώς ζει ο άνθρωπος που καλείται να την ακολουθήσει;
Η αλήθεια που δυσκολεύεται να πει ένας γονιός
Ίσως η πιο συγκινητική στιγμή έρχεται όταν η συζήτηση στρέφεται στα παιδιά που διαγιγνώσκονται με διαβήτη τύπου 1. Τι λες σε ένα παιδί που φοβάται τις ενέσεις, τις αλλαγές και την καθημερινότητα που ξαφνικά ανατρέπεται; Είναι σωστό, στην προσπάθειά σου να το παρηγορήσεις, να του υποσχεθείς ότι κάποια μέρα όλα αυτά θα τελειώσουν;
Ο κ. Δαραμήλας μιλά με τη διπλή ιδιότητα του ανθρώπου που μεγάλωσε με διαβήτη και του πατέρα που πρέπει να σταθεί δίπλα στο δικό του παιδί. Και αυτή είναι μια από τις στιγμές που αξίζει κανείς να ακούσει, όχι απλώς να διαβάσει.
Μια συζήτηση που αφορά πολύ περισσότερους από τους ανθρώπους με διαβήτη
Από την επιστημονική γνώση και τις σύγχρονες θεραπευτικές επιλογές μέχρι την ευθύνη της Πολιτείας, την πρόσβαση στην υγεία και τη δύναμη των συλλόγων ασθενών, ο κ. Δαραμήλας φωτίζει πλευρές μιας χρόνιας πάθησης που συχνά μένουν έξω από τη δημόσια συζήτηση.
Και κλείνει με ένα προσωπικό μήνυμα για τη σημασία της συλλογικής προσπάθειας και της ανθρώπινης υποστήριξης.
Γιατί ο διαβήτης μπορεί να μην πονάει. Η άγνοια, η παραπληροφόρηση και η απουσία σωστής φροντίδας, όμως, μπορούν να έχουν βαρύ τίμημα.