Βιοτεχνολογία: Η νέα εποχή της ιατρικής και η ευκαιρία για την Ελλάδα
Η βιοτεχνολογία είναι η αξιοποίηση οργανισμών, κυρίως μικροοργανισμών, και των προϊόντων τους (όπως ένζυμα και αντισώματα) για την παραγωγή χρήσιμων προϊόντων και υπηρεσιών για τον άνθρωπο.
Σήμερα θεωρείται ένας από τους πιο σημαντικούς τομείς της επιστήμης. Οι εφαρμογές της βρίσκονται στην ιατρική και σε άλλους κλάδους. Παράλληλα, συνδέεται όλο και περισσότερο με άλλες σύγχρονες τεχνολογίες, όπως η τεχνητή νοημοσύνη και η νανοτεχνολογία.
Νέες θεραπείες για σοβαρές ασθένειες
Η βιοτεχνολογία έχει αλλάξει σημαντικά τον τρόπο αντιμετώπισης πολλών ασθενειών. Χάρη σε αυτήν, αναπτύσσονται πολύπλοκα βιολογικά φάρμακα που χρησιμοποιούνται για πρόληψη, διάγνωση και θεραπεία.
Σε αυτά περιλαμβάνονται τα μονοκλωνικά αντισώματα και ανασυνδυασμένες πρωτεΐνες για τη θεραπεία καρκίνου, αυτοάνοσων και λοιμωδών νοσημάτων, τα σύγχρονα εμβόλια βασισμένα σε τεχνολογίες mRNA και DNA, γονιδιακές και κυτταρικές θεραπείες για κληρονομικές ασθένειες καθώς και νέες τεχνολογίες γενετικής μηχανικής, που δοκιμάζονται σε κλινικές μελέτες
Οι εξελίξεις αυτές οδηγούν και στην ανάπτυξη της εξατομικευμένης ιατρικής, δηλαδή θεραπειών προσαρμοσμένων στις ανάγκες κάθε ασθενούς.
Ένας κλάδος που αναπτύσσεται γρήγορα
Η αγορά των βιολογικών φαρμάκων αναπτύσσεται πολύ γρήγορα παγκοσμίως. Η αξία της αυξήθηκε από περίπου 200 δισ. δολάρια το 2017 σε σχεδόν 480 δισ. δολάρια το 2024.
Σήμερα περίπου 60% των νέων φαρμάκων είναι βιολογικά, ενώ εκτιμάται ότι μέχρι το 2030 τα βιολογικά φάρμακα θα αποτελούν το 70% της παγκόσμιας κατανάλωσης.
Η κατάσταση στην Ελλάδα
Στην Ελλάδα υπάρχει σημαντική επιστημονική γνώση στη βιοτεχνολογία, κυρίως στα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά κέντρα. Ωστόσο μέχρι σήμερα δεν υπήρχε παραγωγή βιοτεχνολογικών φαρμάκων στη χώρα.
Οι ελλείψεις φαρμάκων που εμφανίστηκαν διεθνώς μετά την πανδημία έδειξαν πόσο σημαντική είναι η τοπική παραγωγή φαρμάκων, ιδιαίτερα για κρίσιμες θεραπείες.
Η επένδυση της DEMO
Σε αυτό το πλαίσιο, η φαρμακοβιομηχανία DEMO υλοποιεί ένα μεγάλο επενδυτικό πρόγραμμα, στο οποίο περιλαμβάνεται, μεταξύ άλλων, το Κέντρο Βιοτεχνολογίας στον Άγιο Στέφανο Αττικής, με εργαστήρια έρευνας και μονάδα παραγωγής μονοκλωνικών αντισωμάτων για κλινικές μελέτες. Στόχος είναι η ανάπτυξη τριών μονοκλωνικών αντισωμάτων έως το 2027.
Παράλληλα, η ηγέτιδα φαρμακοβιομηχανία «τρέχει» και πρόγραμμα για την έρευνα και ανάπτυξη δύο μονοκλωνικών αντισωμάτων για τη θεραπεία κακοηθών νεοπλασιών.
Οφέλη για οικονομία και υγεία
Η επένδυση αναμένεται να έχει σημαντικά οφέλη για τη χώρα, τόσο σε οικονομικό όσο και σε κοινωνικό επίπεδο, καθώς αναμένεται να αυξήσει το ελληνικό ΑΕΠ αλλά και να δημιουργήσει εκατοντάδες νέες θέσεις εργασίας.
Παράλληλα, θα ενισχύσει την έρευνα, τις κλινικές δοκιμές και την εγχώρια παραγωγή φαρμάκων, συμβάλλοντας στην επάρκεια του συστήματος υγείας στην Ελλάδα και στην Ευρώπη.
Εκπαίδευση και ανάπτυξη ανθρώπινου δυναμικού
Σημαντικό μέρος της επένδυσης της DEMO είναι η εκπαίδευση νέων επιστημόνων. Για τον σκοπό αυτό δημιουργήθηκε η πρώτη Βιο-Ακαδημία στην Ελλάδα, ένα νέο πρόγραμμα εκπαίδευσης στον τομέα της βιοτεχνολογίας.
Το πρόγραμμα απευθύνεται σε νέους επιστήμονες, αποφοίτους αλλά και μεταπτυχιακούς ή διδακτορικούς φοιτητές που ασχολούνται με τη βιοτεχνολογία και τις βιοεπιστήμες. Οι συμμετέχοντες επιλέγονται μέσα από μια απαιτητική διαδικασία.
Η εκπαίδευση συνδυάζει θεωρητικά μαθήματα και πρακτική εξάσκηση σε σύγχρονα εργαστήρια. Τα μαθήματα πραγματοποιούνται στις εγκαταστάσεις βιοτεχνολογίας της εταιρείας στον Άγιο Στέφανο Αττικής, ώστε οι νέοι επιστήμονες να αποκτούν εμπειρία σε πραγματικές συνθήκες εργασίας.
Μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος, οι συμμετέχοντες δίνουν εξετάσεις και λαμβάνουν πιστοποίηση από την TÜV NORD Ελλάδας, έναν από τους μεγαλύτερους οργανισμούς πιστοποίησης στη χώρα.
Ο πρώτος κύκλος της Βιο-Ακαδημίας ολοκληρώθηκε με επιτυχία το 2025 και αρκετοί από τους αποφοίτους έχουν ήδη ενταχθεί στο ανθρώπινο δυναμικό της εταιρείας.
Η πρωτοβουλία αυτή συμβάλλει στη δημιουργία μιας νέας γενιάς επιστημόνων στη βιοτεχνολογία και βοηθά ώστε περισσότεροι νέοι ερευνητές να παραμείνουν ή να επιστρέψουν στην Ελλάδα, ενισχύοντας την ανάπτυξη του κλάδου τα επόμενα χρόνια.