Ποιο είναι το ελληνικό νησί-πρότυπο βιώσιμης ανάπτυξης και ορθής διαχείρισης υδάτινων πόρων

Ολοένα και περισσότεροι φορείς στην Ελλάδα και το εξωτερικό αναγνωρίζουν τους Λειψούς ως ένα πρότυπο νησιωτικής ανάπτυξης, με έμφαση στη βιωσιμότητα και την ορθολογική διαχείριση των φυσικών πόρων. Παρά το μικρό τους μέγεθος, οι Λειψοί έχουν καταφέρει τα τελευταία χρόνια να ξεχωρίσουν για τις καινοτόμες πρακτικές που εφαρμόζουν σε τομείς όπως η διαχείριση των αποβλήτων, η προστασία του περιβάλλοντος και κυρίως η αξιοποίηση των υδάτινων πόρων, αποτελώντας παράδειγμα προς μίμηση για πολλές νησιωτικές περιοχές της χώρας.

Στις πρωτοβουλίες που έχουν αναδείξει το νησί σε σημείο αναφοράς για τη βιώσιμη ανάπτυξη αναφέρθηκε ο δήμαρχος Λειψών Φώτης Μάγγος, κατά τη συμμετοχή του στο πρώτο συνέδριο «Water Dialogues» που πραγματοποιήθηκε στη Ρόδο με αντικείμενο τη λειψυδρία και τις πλημμύρες στη νησιωτική Ελλάδα. Το συνέδριο διοργανώθηκε από το Ινστιτούτο Ερευνών Διαχείρισης Υδάτινων Πόρων & Ενέργειας «WE ARE GREECE» και το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας, συγκεντρώνοντας εκπροσώπους της αυτοδιοίκησης, επιστήμονες και ειδικούς στον τομέα της διαχείρισης των υδάτινων πόρων.

Κατά την τοποθέτησή του, ο Φώτης Μάγγος αναφέρθηκε στην πορεία των Λειψών από ένα σχετικά άγνωστο νησί σε έναν διεθνώς αναγνωρισμένο προορισμό, τονίζοντας ότι η επιτυχία αυτή βασίστηκε σε ένα σταθερό σχέδιο βιώσιμης ανάπτυξης και στην αξιοποίηση των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών της μικρονησιωτικότητας ως πλεονέκτημα και όχι ως μειονέκτημα.

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην πορεία που ακολούθησε το νησί για την επίτευξη της υδατικής του αυτονομίας, ευχαριστώντας όλους όσοι συνέβαλαν σε αυτή την προσπάθεια. Μνημόνευσε τον αείμνηστο Νεκτάριο Σαντορινιό, επί υπουργίας του οποίου εγκαταστάθηκε για πρώτη φορά η μονάδα αφαλάτωσης, η οποία σήμερα εξασφαλίζει στους Λειψούς πλήρη κάλυψη των αναγκών τους σε νερό. Παράλληλα, εξήρε τη συμβολή του γενικού γραμματέα Νησιωτικής Πολιτικής Μανώλη Κουτουλάκη, υπογραμμίζοντας ότι έχει κατανοήσει σε βάθος τα ιδιαίτερα ζητήματα που αντιμετωπίζουν τα μικρά νησιά.

Ο δήμαρχος αναφέρθηκε επίσης στα έργα που βρίσκονται σε εξέλιξη για τη βελτίωση του δικτύου ύδρευσης και τον εκσυγχρονισμό του βιολογικού καθαρισμού, επισημαίνοντας ότι παρά τις γραφειοκρατικές δυσκολίες και τις χρονοβόρες διαδικασίες περιβαλλοντικής αδειοδότησης, ο δήμος συνεχίζει με συνέπεια να επενδύει σε υποδομές που ενισχύουν την περιβαλλοντική προστασία και την βιώσιμη ανάπτυξη.

Στην ομιλία του ανέδειξε ακόμη τη διαφορετική φιλοσοφία με την οποία αναπτύσσονται οι Λειψοί. Όπως υπογράμμισε, το νησί δεν βασίζει την ταυτότητά του σε πρακτικές μαζικού τουρισμού, αλλά στην προστασία του φυσικού του πλούτου. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το γεγονός ότι και οι 23 παραλίες του νησιού έχουν χαρακτηριστεί απάτητες, διατηρώντας αναλλοίωτο το φυσικό τους περιβάλλον. Παράλληλα, δεν υπάρχουν πισίνες, μια επιλογή που συνδέεται άμεσα με την εξοικονόμηση πολύτιμων υδάτινων πόρων, καθώς η συντήρησή τους απαιτεί σημαντικές ποσότητες νερού κατά τη διάρκεια της τουριστικής περιόδου.

Ιδιαίτερα σημαντική είναι και η εφαρμογή του συστήματος διαλογής απορριμμάτων στην πηγή και της συλλογής πόρτα-πόρτα, χωρίς την ύπαρξη κάδων σε δημόσιους χώρους. Το μοντέλο αυτό έχει συμβάλει καθοριστικά στη διατήρηση της καθαριότητας του νησιού, αποτελώντας μία ακόμη καινοτόμο πρακτική που ενισχύει το περιβαλλοντικό του αποτύπωμα.

Η παρέμβαση του δημάρχου Λειψών στο συνέδριο ανέδειξε ότι η αποτελεσματική διαχείριση του νερού και των φυσικών πόρων δεν αποτελεί αποκλειστικά ζήτημα τεχνικών έργων, αλλά κυρίως αποτέλεσμα στρατηγικής, συνεργασίας και συλλογικής προσπάθειας. Οι Λειψοί αποδεικνύουν στην πράξη ότι ακόμη και ένα μικρό νησί μπορεί να πρωτοπορήσει, να καινοτομήσει και να αποτελέσει σημείο αναφοράς για τη βιώσιμη ανάπτυξη και την ανθεκτικότητα των νησιωτικών κοινωνιών απέναντι στις σύγχρονες περιβαλλοντικές προκλήσεις, σύμφωνα με το ΑΠΕ-ΜΠΕ.