Καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου: Η Άγκυρα ανεβάζει την ένταση στην Ανατολική Μεσόγειο – Κρίσιμη ημέρα η σημερινή
Σε κρίσιμη καμπή έχουν εισέλθει από χθες οι ελληνοτουρκικές σχέσεις και όλα κρέμονται από μια κλωστή σε αυτή τη γωνιά της Ανατολικής Μεσογείου.
Οι δυο χώρες από το απόγευμα της Παρασκευής πρωταγωνιστούν σε ένα διπλωματικό μπρα ντε φερ μετά την έκδοση NAVTEX με διάρκεια 4 μηνών από την Ελλάδα προκειμένου να ξεκινήσει τις έρευνες για την πόντιση του καλωδίου της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου.
Η Τουρκία αμφισβήτησε τις θαλάσσιες αναγγελίες Αθήνας αλλά και και Λευκωσίας, επιχειρώντας να συνδέσει την πραγματοποίηση των ερευνών με τη δική της έγκριση. Η ελληνική πλευρά, ωστόσο, διαμηνύει ότι οι προγραμματισμένες εργασίες θα προχωρήσουν και ότι άδεια δίνει μόνο η χώρα μας.
Η τουρκική πλευρά επιχειρεί να αμφισβητήσει τον σχεδιασμό Αθήνας και Λευκωσίας, προβάλλοντας αξιώσεις επί θαλάσσιων περιοχών όπου πρόκειται να πραγματοποιηθούν οι σχετικές εργασίες.
Η έκδοση τουρκικών αντι-NAVTEX αποτελεί ακόμη μία προσπάθεια παρέμβασης στις δραστηριότητες που σχετίζονται με την ηλεκτρική διασύνδεση. Η Τουρκία επικαλείται τις θέσεις της περί υφαλοκρηπίδας, υποστηρίζοντας ότι μέρος των περιοχών όπου σχεδιάζονται οι έρευνες εμπίπτει στη δική της θαλάσσια δικαιοδοσία.
Από την ελληνική πλευρά, όμως, απορρίπτεται η συγκεκριμένη προσέγγιση. Η Αθήνα επιμένει ότι οι εργασίες πρέπει να πραγματοποιηθούν σύμφωνα με τον υφιστάμενο σχεδιασμό, χωρίς να αναγνωρίζεται στην Τουρκία δικαίωμα παρέμβασης μέσω μονομερών αξιώσεων.
Το μήνυμα που εκπέμπεται είναι ότι οι τουρκικές αναγγελίες δεν συνιστούν λόγο ακύρωσης των ελληνικών και κυπριακών σχεδιασμών.
Το γεγονός πάντως ότι το ερευνητικό πλοίο είναι γαλλικό δίνει άλλη διάσταση στο κλίμα που επικρατεί και θεωρείται ότι αποτρέπει οποιαδήποτε σκέψη για επιθετική κίνηση από την Τουρκία.
Τι λέει η Αθήνα
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που μεταδίδονται από την ελληνική πλευρά, οι προβλεπόμενες δραστηριότητες αναμένεται να συνεχιστούν βάσει του επιχειρησιακού προγραμματισμού.
Αυτό είναι και το σημείο στο οποίο θα κριθεί η επόμενη φάση της έντασης: κατά πόσο η Τουρκία θα περιοριστεί στις διπλωματικές διαμαρτυρίες και στις αναγγελίες ή θα επιχειρήσει να δημιουργήσει τετελεσμένα στο πεδίο.
Αθήνα και Λευκωσία σε συντονισμό
Η επικοινωνία του υπουργού Εξωτερικών Γιώργου Γεραπετρίτη με τον Κύπριο ομόλογό του Κωνσταντίνο Κόμπο επιβεβαιώνει τη σημασία του συντονισμού των δύο πλευρών.
Για την Ελλάδα και την Κυπριακή Δημοκρατία, η ηλεκτρική διασύνδεση δεν αποτελεί μόνο ένα ενεργειακό έργο υποδομής. Συνδέεται με την ενεργειακή ασφάλεια, τη στρατηγική συνεργασία και την ενίσχυση της διασύνδεσης της Κύπρου με την ευρωπαϊκή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.
Γι’ αυτό και η εξέλιξη της υπόθεσης αποκτά ευρύτερη γεωπολιτική σημασία.
Το ενδιαφέρον πλέον μεταφέρεται στη θάλασσα. Εάν οι ερευνητικές εργασίες εξελιχθούν χωρίς παρεμβάσεις, η τουρκική αμφισβήτηση θα παραμείνει κυρίως στο επίπεδο των διπλωματικών και νομικών αντιπαραθέσεων.
Εάν, αντίθετα, υπάρξει απόπειρα παρεμπόδισης του ερευνητικού πλοίου, η κατάσταση θα μπορούσε να αποκτήσει πολύ σοβαρότερες διαστάσεις, με πιθανές επιπτώσεις στις ελληνοτουρκικές σχέσεις αλλά και στην ευρύτερη ασφάλεια της Ανατολικής Μεσογείου.
Το καλώδιο Ελλάδας–Κύπρου βρίσκεται έτσι ξανά στο επίκεντρο μιας αντιπαράθεσης που ξεπερνά τα όρια ενός ενεργειακού έργου. Η επόμενη κίνηση της Άγκυρας, αλλά και η εξέλιξη των εργασιών, θα δείξουν εάν η ένταση θα παραμείνει σε διπλωματικό επίπεδο ή εάν θα μεταφερθεί στο πεδίο των επιχειρησιακών κινήσεων.