Σαν σήμερα 31 Αυγούστου: Ο Μουσολίνι βομβαρδίζει και καταλαμβάνει την Κέρκυρα
Στις 31 Αυγούστου 1923, λιγότερο από έναν χρόνο μετά την άνοδο του φασισμού στην εξουσία στην Ιταλία, ο Μπενίτο Μουσολίνι διατάζει τον βομβαρδισμό και την κατάληψη της Κέρκυρας. Οι οβίδες πλήττουν, μεταξύ άλλων, τα φρούρια της πόλης, όπου είχαν βρει καταφύγιο Μικρασιάτες πρόσφυγες. Ο απολογισμός που καταγράφεται σε ελληνικές πηγές είναι 15 νεκροί και 35 τραυματίες, με τα περισσότερα θύματα να είναι άμαχοι πρόσφυγες.
Η δολοφονία που άναψε τη φωτιά
Τέσσερις ημέρες νωρίτερα, στις 27 Αυγούστου, ο Ιταλός στρατηγός Ενρίκο Τελλίνι, επικεφαλής αποστολής που συμμετείχε στη χάραξη των ελληνοαλβανικών συνόρων, δολοφονήθηκε μαζί με τέσσερις συνεργάτες του κοντά στην Κακαβιά, σε ελληνικό έδαφος.
Οι δράστες δεν εξακριβώθηκαν ποτέ με βεβαιότητα. Η φασιστική κυβέρνηση της Ρώμης, ωστόσο, απέδωσε ευθύνη στην Ελλάδα και ο Μουσολίνι επέδωσε ένα ιδιαίτερα αυστηρό τελεσίγραφο στην Αθήνα. Μεταξύ άλλων απαιτούσε επίσημη συγγνώμη, τιμές προς την ιταλική σημαία, συμμετοχή Ιταλού στην έρευνα, τιμωρία των ενόχων και καταβολή 50 εκατομμυρίων λιρετών. Η ελληνική κυβέρνηση αποδέχθηκε ορισμένους όρους, όχι όμως το σύνολο των απαιτήσεων.
Η απάντηση της Ρώμης ήρθε με τα κανόνια.
Οι οβίδες έπεσαν πάνω στους πρόσφυγες
Στις 31 Αυγούστου ισχυρή δύναμη του ιταλικού στόλου εμφανίστηκε έξω από την Κέρκυρα και απαίτησε την παράδοση του νησιού. Όταν ο νομάρχης Πέτρος Ευριπαίος αρνήθηκε, χωρίς πάντως να προβάλλεται στρατιωτική αντίσταση, άρχισε ο βομβαρδισμός.
Τα πυρά έπληξαν το Παλαιό και το Νέο Φρούριο. Στο Παλαιό Φρούριο στεγάζονταν άνθρωποι που είχαν φτάσει στην Ελλάδα μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή. Σύμφωνα με την ΕΡΤ, από τους 15 νεκρούς οι 13 ήταν πρόσφυγες, ενώ καταγράφηκαν 35 τραυματίες. Άλλες πηγές της εποχής δίνουν ελαφρώς διαφορετικούς αριθμούς θυμάτων, συμφωνούν όμως ότι επρόκειτο κυρίως για αμάχους.
Μετά τον βομβαρδισμό υψώθηκε λευκή σημαία και τα ιταλικά στρατεύματα αποβιβάστηκαν, θέτοντας την Κέρκυρα υπό κατοχή.
Μια κρίση που αποκάλυψε τα όρια της Κοινωνίας των Εθνών
Η Ελλάδα προσέφυγε στην Κοινωνία των Εθνών, όμως ο Μουσολίνι αμφισβήτησε την αρμοδιότητά της. Τελικά, καθοριστικό ρόλο ανέλαβε η Διάσκεψη των Πρεσβευτών, ενώ Βρετανία και Γαλλία άσκησαν πίεση για την αποχώρηση των Ιταλών.
Η Ελλάδα υποχρεώθηκε τελικά να καταβάλει στην Ιταλία τα 50 εκατομμύρια λιρέτες, παρότι δεν είχε αποδειχθεί ελληνική ευθύνη για τη δολοφονία Τελλίνι. Τα ιταλικά στρατεύματα εγκατέλειψαν την Κέρκυρα στις 27 Σεπτεμβρίου 1923, ύστερα από σχεδόν έναν μήνα κατοχής.
Το «Επεισόδιο της Κέρκυρας», όπως έμεινε γνωστό διεθνώς, θεωρείται μία από τις πρώτες επιθετικές κινήσεις της εξωτερικής πολιτικής του Μουσολίνι. Παράλληλα, αποτέλεσε πρώιμη ένδειξη της αδυναμίας της Κοινωνίας των Εθνών να επιβάλει αποτελεσματικά τη συλλογική ασφάλεια όταν απέναντί της βρισκόταν μια μεγάλη ευρωπαϊκή δύναμη.
Τι άλλο έγινε σαν σήμερα
1056: Πεθαίνει η βυζαντινή αυτοκράτειρα Θεοδώρα Πορφυρογέννητη, η οποία κυβερνούσε μόνη από το 1055. Με τον θάνατό της χωρίς απογόνους κλείνει η Μακεδονική δυναστεία, έπειτα από σχεδόν δύο αιώνες.
1888: Η Μαίρη Αν Νίκολς βρίσκεται δολοφονημένη στο Γουάιττσαπελ του Λονδίνου και θεωρείται το πρώτο από τα πέντε «κανονικά» θύματα του Τζακ του Αντεροβγάλτη, η ταυτότητα του οποίου παραμένει άγνωστη.
1923: Ιταλικές δυνάμεις βομβαρδίζουν και καταλαμβάνουν την Κέρκυρα, έπειτα από τελεσίγραφο του Μπενίτο Μουσολίνι προς την Ελλάδα. Ο βομβαρδισμός προκαλεί θύματα μεταξύ αμάχων και η ιταλική κατοχή διαρκεί περίπου έναν μήνα.
1928: Κάνει πρεμιέρα στο Βερολίνο η «Όπερα της Πεντάρας» των Μπέρτολτ Μπρεχτ και Κουρτ Βάιλ, ένα από τα σημαντικότερα έργα του θεάτρου του 20ού αιώνα, που καθιέρωσε παγκοσμίως το «Mack the Knife».
1980: Υπογράφεται η ιστορική Συμφωνία του Γκντανσκ ανάμεσα στην κομμουνιστική κυβέρνηση της Πολωνίας και τους απεργούς του Λεχ Βαλέσα, ανοίγοντας τον δρόμο για το ανεξάρτητο συνδικάτο «Αλληλεγγύη».
1994: Ο IRA ανακοινώνει πλήρη κατάπαυση των στρατιωτικών επιχειρήσεων έπειτα από δεκαετίες σύγκρουσης στη Βόρεια Ιρλανδία. Η εκεχειρία αποτελεί κρίσιμο βήμα προς τη Συμφωνία της Μεγάλης Παρασκευής του 1998.
2006: Η αστυνομία του Όσλο εντοπίζει την «Κραυγή» και τη «Μαντόνα» του Έντβαρντ Μουνκ, δύο χρόνια μετά την ένοπλη κλοπή τους από το Μουσείο Μουνκ.
Γεννήσεις
1870 – Μαρία Μοντεσσόρι, Ιταλίδα παιδαγωγός, θεμελιώτρια της περίφημης μεθόδου που ευνοεί την ατομική εξέλιξη με εργαλείο το παιχνίδι και το πρακτικό βίωμα. Η προσέγγισή της εστιάζει στη δημιουργία ενός φυσικού και ενθαρρυντικού περιβάλλοντος, θέτοντας τις βάσεις για εκατομμύρια σχολεία σε όλον τον κόσμο και προσφέροντας πρότυπο για σύγχρονους εκπαιδευτικούς σχεδιασμούς.
1949 – Ρίτσαρντ Γκιρ, Αμερικανός ηθοποιός με διαχρονική παρουσία στο Χόλιγουντ, πρωταγωνιστής σε ταινίες-σταθμούς όπως «Pretty Woman» και «Chicago». Η αφοπλιστική του γοητεία, αλλά και το πάθος και η σοβαρότητα που δίνει σε κάθε ρόλο τον έχουν κάνει σημείο αναφοράς, ενώ είναι γνωστός και για τη φιλανθρωπική και ακτιβιστική δράση του υπέρ των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του Θιβέτ.
1960 – Γιώτα Νέγκα, λαϊκή ερμηνεύτρια με μοναδικό συναίσθημα και ξεχωριστή παρουσία στην ελληνική μουσική. Οι ζωντανές εμφανίσεις της συγκινούν το κοινό, έχοντας ερμηνεύσει τραγούδια εμπνευσμένα από την παράδοση αλλά και το σύγχρονο αστικό τοπίο. Οι συνεργασίες της με εξελιγμένους δημιουργούς πλουτίζουν το ελληνικό μουσικό στερέωμα εδώ και δεκαετίες.
1970 – Βασίλισσα Ράνια της Ιορδανίας, σύγχρονο σύμβολο θηλυκής ηγεσίας στην Μέση Ανατολή, ακτιβίστρια για τα δικαιώματα των γυναικών, την εκπαίδευση και το προσφυγικό. Με επιρροή πέρα από τα σύνορα της χώρας της, η παρουσία της σε διεθνή φόρα και οργανώσεις εμπνέει κοινωνικές αλλαγές και ανοιχτό διάλογο σε σεβασμό, πρόοδο και εξωστρέφεια.
1991 – Πέτρος Μάνταλος, ποδοσφαιριστής, μέσος και αρχηγός της ΑΕΚ, από τους ελάχιστους διεθνείς που συγκεράζουν πάθος με τεχνική και ηγετική ικανότητα. Με πλήθος συμμετοχών στην Εθνική Ελλάδας, γκολ σε κρίσιμα ματς και πλούσιο βιογραφικό πρωταθλητή, αποτελεί παράδειγμα αφοσίωσης και ποδοσφαιρικής ευφυΐας.
Θάνατοι
1847 – Ιωάννης Κωλέττης, σημαντικός πολιτικός της πρώιμης ελληνικής ιστορίας και πρωτεργάτης της Αναγέννησης του ελληνικού κράτους. Η Μεγάλη Ιδέα, που υποστήριξε ως πρωθυπουργός, στοίχειωσε για δεκαετίες την ελληνική εξωτερική πολιτική και επηρέασε το εθνικό φρόνημα σε μια καμπή της ιστορίας.
1973 – Τζον Φορντ, ασυναγώνιστος Αμερικανός σκηνοθέτης με ιδιαίτερη ματιά στην ανθρώπινη συμπεριφορά, πρωταγωνιστής σε περίφημα γουέστερν και επικές ταινίες. Επηρέασε βαθιά το είδος, την τεχνική κινηματογράφησης και διαμόρφωσε σταθερά το πρότυπο του αμερικανικού ήρωα που υμνεί τις αξίες της περιπέτειας και της ελευθερίας.
1997 – Νταϊάνα, πριγκίπισσα της Ουαλίας, πιο αγαπημένη και πολυσυζητημένη σύγχρονη πριγκίπισσα, ενσάρκωσε τη φιλανθρωπία και τη σύγχρονη γυναικεία δυναμική, πρωτοστατώντας σε εκστρατείες για τα ναρκοπέδια και το HIV/AIDS. Ο θάνατός της βύθισε στο πένθος εκατομμύρια ανθρώπους και άφησε ένα διαχρονικό παράδειγμα αυθεντικής ανθρωπιάς και ευαισθησίας στα δημόσια πράγματα.