Δύναμη στην ενημέρωση.... ποιότητα στην ψυχαγωγία

Ποιος βγάζει εκατομμύρια πριν μιλήσει ο Τραμπ; Έρευνα του BBC «καίει» τον πρόεδρο και τις αγορές

Καθ’ όλη τη δεύτερη θητεία του στην προεδρία των ΗΠΑ, ο Ντόναλντ Τραμπ έχει μετατραπεί σε έναν από τους πιο απρόβλεπτους, αλλά και πιο «κερδοφόρους» για ορισμένους, παράγοντες των διεθνών αγορών. Έρευνα του BBC σε δεδομένα συναλλαγών σε διάφορες αγορές δείχνει επαναλαμβανόμενα μοτίβα απότομων αυξήσεων στον όγκο συναλλαγών λίγο πριν από ανακοινώσεις ή αναρτήσεις του Τραμπ που προκαλούν ισχυρές διακυμάνσεις σε τιμές πετρελαίου και χρηματιστηριακούς δείκτες. Ορισμένοι ειδικοί θεωρούν ότι τα στοιχεία παραπέμπουν σε πιθανή εσωτερική πληροφόρηση, ενώ άλλοι υποστηρίζουν ότι πρόκειται για traders που έχουν μάθει να «διαβάζουν» εγκαίρως τις κινήσεις του.

Ένα από τα πιο χαρακτηριστικά παραδείγματα καταγράφεται στις 9 Μαρτίου 2026, εννέα ημέρες μετά την έναρξη του πολέμου ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν. Λίγο πριν από τηλεφωνική συνέντευξη του Τραμπ στο CBS, όπου δήλωνε ότι ο πόλεμος είναι «πολύ ολοκληρωμένος, σχεδόν», παρατηρήθηκε εκρηκτική αύξηση στα στοιχήματα υπέρ πτώσης της τιμής του πετρελαίου, σχεδόν 50 λεπτά πριν γίνει γνωστή στο κοινό η ύπαρξη της συνέντευξης. Μετά τη δημοσιοποίηση των δηλώσεών του, η τιμή του Brent κατρακύλησε περίπου 25%, αποφέροντας, σύμφωνα με την ανάλυση, κέρδη εκατομμυρίων σε όσους είχαν ποντάρει στην πτώση.

Λίγες ημέρες αργότερα, στις 23 Μαρτίου, ο Τραμπ επανέλαβε το μοτίβο με ανάρτηση στο Truth Social περί «ΠΛΗΡΟΥΣ ΚΑΙ ΟΛΟΚΛΗΡΩΤΙΚΗΣ ΛΥΣΗΣ» των εχθροπραξιών με το Ιράν, αιφνιδιάζοντας τις αγορές. Και πάλι, καταγράφηκε ασυνήθιστα μεγάλος όγκος συμβολαίων σε πετρέλαιο λίγο πριν την ανάρτηση, με αναλυτές να κάνουν λόγο για «αφύσικη» δραστηριότητα. Παράλληλα, τα χρηματιστήρια αντέδρασαν βίαια τόσο στα πολεμικά tweets όσο και στις ανακοινώσεις αποκλιμάκωσης, με ορισμένους επενδυτές να τοποθετούν εκατομμύρια δολάρια λίγο πριν τις δηλώσεις του προέδρου.

Τραμπ και «Liberation Day»: οι αγορές στοιχημάτων μυρίζονται τον πρόεδρο

Η επιρροή του Τραμπ στις αγορές δεν περιορίζεται στο πετρέλαιο ή στη γεωπολιτική, αλλά επεκτείνεται και στη φορολογική και εμπορική πολιτική. Στις 2 Απριλίου 2025, ο Αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε το λεγόμενο Liberation Day, επιβάλλοντας εκτεταμένους δασμούς σχεδόν σε όλα τα εισαγόμενα προϊόντα, προκαλώντας βουτιά στα χρηματιστήρια. Μία εβδομάδα αργότερα, όταν ανακοίνωσε 90ήμερη «παύση» στους δασμούς για όλες τις χώρες πλην Κίνας, ο δείκτης S&P 500 κατέγραψε άλμα 9,5% μέσα σε μία ημέρα – από τις μεγαλύτερες ανόδους από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.

Λίγο πριν από τη δεύτερη αυτή ανακοίνωση, οι όγκοι συναλλαγών σε συγκεκριμένο fund που παρακολουθεί τον S&P 500 εκτινάχθηκαν από μερικές εκατοντάδες συμβόλαια σε πάνω από 10.000 συμβόλαια το λεπτό. Ορισμένοι επενδυτές φέρεται να στοιχημάτισαν πάνω από 2 εκατ. δολάρια σε άνοδο της αγοράς, παρά το γεγονός ότι είχε κλείσει για επτά συνεχόμενες πτωτικές συνεδριάσεις, με τις εκτιμήσεις να κάνουν λόγο για πιθανό κέρδος σχεδόν 20 εκατ. δολαρίων. Δημοκρατικοί γερουσιαστές ζήτησαν από την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς (SEC) να ερευνήσει αν ανακοινώσεις του Τραμπ «πλούτισαν ανθρώπους του περιβάλλοντός του εις βάρος του αμερικανικού κοινού», όμως η SEC αρνήθηκε να σχολιάσει αν προχώρησε σε έρευνα.

Τραμπ, αγορές προβλέψεων και «έξυπνα» accounts

Ένα άλλο πεδίο ανησυχίας είναι οι λεγόμενες αγορές προβλέψεων, όπως οι πλατφόρμες Polymarket και Kalshi, όπου οι χρήστες στοιχηματίζουν πάνω σε πολιτικά και γεωπολιτικά γεγονότα. Ο Ντόναλντ Τραμπ τζούνιορ είναι επενδυτής στην Polymarket και μέλος του συμβουλευτικού της οργάνου, ενώ δρα και ως στρατηγικός σύμβουλος της Kalshi. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, σειρά από εντυπωσιακά εύστοχα στοιχήματα σε γεγονότα που συνδέονται με αποφάσεις της κυβέρνησης Τραμπ έχουν τραβήξει την προσοχή αναλυτών και ρυθμιστικών αρχών.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του λογαριασμού «Burdensome-Mix» στην Polymarket, ο οποίος δημιουργήθηκε τον Δεκέμβριο 2025 και έπαιξε συνολικά 32.500 δολάρια στο σενάριο ότι ο Βενεζουελάνος πρόεδρος Νικολάς Μαδούρο θα έχει απομακρυνθεί από την εξουσία έως το τέλος Ιανουαρίου 2026. Όταν ο Μαδούρο συνελήφθη από αμερικανικές ειδικές δυνάμεις στις 3 Ιανουαρίου, ο λογαριασμός κέρδισε 436.000 δολάρια και στη συνέχεια άλλαξε όνομα και ουσιαστικά «εξαφανίστηκε» από την πλατφόρμα. Αντίστοιχα, έξι λογαριασμοί που δημιουργήθηκαν τον Φεβρουάριο 2026 στοιχήματισαν σε αμερικανικό πλήγμα κατά του Ιράν έως τις 28 Φεβρουαρίου και κέρδισαν συνολικά 1,2 εκατ. δολάρια όταν ο Τραμπ επιβεβαίωσε τις επιθέσεις.

Οι περισσότερες από αυτές τις διευθύνσεις δεν έπαιξαν ξανά ή σταμάτησαν γρήγορα να εμφανίζονται ενεργές, με μία μόνο να συνεχίζει και να καταγράφει επιπλέον κέρδη 163.000 δολαρίων, προβλέποντας σωστά την ανακοίνωση εκεχειρίας ΗΠΑ–Ιράν στις 7 Απριλίου. Η ίδια η Polymarket υποστηρίζει ότι εφαρμόζει «τα υψηλότερα πρότυπα ακεραιότητας», συνεργαζόμενη με ρυθμιστές και αρχές επιβολής του νόμου, ενώ τόσο η Polymarket όσο και η Kalshi ανακοίνωσαν πρόσφατα νέους κανόνες για την αντιμετώπιση του insider trading.

Τραμπ, νόμος και ρυθμιστικές αρχές: μεγάλες υποψίες, λίγες αποδείξεις

Παρά τη σωρεία παραδειγμάτων με ανησυχητικά μοτίβα συναλλαγών πριν από δηλώσεις ή αποφάσεις του Τραμπ, μέχρι σήμερα καμία αμερικανική αρχή δεν έχει προχωρήσει σε απαγγελία κατηγοριών για insider trading σε κυβερνητικούς αξιωματούχους. Η χρήση εμπιστευτικής πληροφόρησης στις αγορές είναι παράνομη από το 1933 και από το 2012 ο νόμος καλύπτει ρητά και τους ομοσπονδιακούς αξιωματούχους, ωστόσο δεν έχει υπάρξει ακόμη δίωξη με βάση αυτές τις διατάξεις. Ο καθηγητής χρηματοοικονομικού δικαίου Πολ Ουντέν εξηγεί ότι οι υποθέσεις είναι πολύ δύσκολο να στοιχειοθετηθούν, καθώς οι αρχές πρέπει να εντοπίσουν ποιος ήταν η πηγή της πληροφορία και πώς μεταφέρθηκε στους traders.

Καμία από τις αμερικανικές ρυθμιστικές αρχές που επικοινώνησε το BBC δεν παραδέχτηκε δημόσια ότι διερευνά συγκεκριμένες υποθέσεις συναλλαγών που συνδέονται με ανακοινώσεις του Τραμπ. Στο εσωτερικό του Λευκού Οίκου, πάντως, εστάλη πρόσφατα email προς το προσωπικό που τους προειδοποιεί να μην χρησιμοποιούν εμπιστευτικές πληροφορίες για στοιχηματισμό σε αγορές προβλέψεων. Εκπρόσωπος της κυβέρνησης δήλωσε στο BBC ότι «οποιαδήποτε υπόνοια πως αξιωματούχοι της διοίκησης εμπλέκονται σε τέτοιες πρακτικές χωρίς αποδείξεις είναι αβάσιμη και ανεύθυνη», αφήνοντας ωστόσο αναπάντητα τα ερωτήματα για το εάν και πώς ελέγχονται τα ύποπτα μοτίβα γύρω από τις κινήσεις του Τραμπ.